computerwoorden.nl
Processoren woordenboek
Home | Sitemap | Zoektips | | Blog

Processoren

Cache miss

Wanneer de processor data vraagt dat zich niet in de cache bevindt.

Cache-coherentie

  • Cache-consistentie
De eigenschap van een systeem waarin meerdere cache-geheugens voorkomen om bij een adressering van een willekeurige CPU naar een cache-geheugen steeds de correcte waarde op te halen. Als een cache-ingang wordt bijgewerkt, dienen ook alle andere cache-geheugens van deze verandering op de hoogte gebracht te worden. Om cache-coherentie eenvoudiger te maken is het MESI-protocol geïmplementeerd.

Cache-hit

Hiervan is sprake wanneer gegevens waarvoor de CPU een adres heeft aangegeven, in het snelle cache-geheugen aanwezig zijn en gelezen kunnen worden, in plaats van vanuit het tragere werkgeheugen. Is dat niet het geval, dan staan de geadresseerde gegevens alleen in het werkgeheugen en is er sprake van een cache-miss.

Caching

Een techniek die het mogelijk maakt om de snelheid van een computer op te voeren. Instructies en gegevens worden opgeslagen in extra werkgeheugen, dat de processor rechtstreeks kan gebruiken.

Call Gate

Een gegevensstructuur in Protected Mode die door een descriptor wordt beschreven, en die ervoor zorgt dat programma's een beperkte adressering van de code van een ander privilegeniveau kunnen uitvoeren.

Celeron

De Pentium-processor voor de smalle beurs. De eerste Celeron-chip, die met de codenaam Covington was getooid, was vooral bedoeld voor de supergoedkope pc's. De Celeron is gebaseerd op de P6-architectuur die marktleider Intel gebruikt voor zijn Pentium-processors.

Cell processor

Processor ontwikkelt door IBM, Sony en Toshiba. Een koppelbare multikern chip, de eerste versie bedraagt minstens 4 GHz. De chip bestaat uit een 64-bit Power-processorkern, 2,4 MB on-chip cachegeheugen en acht 64-bit coprocessoren (SPE's, Synergistic Processor Elements) voor zwevende komma berekeningen. De enkele Powerkern kan twee programmadelene (threads) tegelijk afhandelen. De aansturing van de acht andere kernen, die flexibel zijn in te zetten, gebeurt door de Powerkern. Bovendien is elk Cell-exemplaar te koppelen aan andere Cell-chips om grootschalige SMP-achtige (Symmetric MultiProcessing) systemen te vormen. De eerste Cell-chips worden ontwikkeld voor consumenten elektronica en digitale entertainment systemen, zoals game consoles.
De supercomputer on a chip dat vastgehouden wordt door de IBM Analysis Engineer Tami Vogel.
De supercomputer on a chip dat vastgehouden wordt door de IBM Analysis Engineer Tami Vogel.

Central Processing Unit

  • CPU
In het Nederlands: Centrale VerwerkingsEenheid (CVE). Dat deel van de computer waarin rekenkundige bewerkingen en controles worden uitgevoerd; het onderdeel dat instructies interpreteert en uitvoert. CPU's die uit een enkele chip bestaan, microprocessors genoemd, hebben het ontstaan van de personal computer mogelijk gemaakt. Voorbeelden hiervan zijn de 80286, 80386, 80486 en Pentium. De CPU bevindt zich op het moederbord. De bekendste leveranciers van processors zijn Intel, AMD, NEAT, Motorola, NEC, Cyrix en Chips & Technologie.

Centrino

Merknaam van mobiele technologie van Intel. Deze omvat computers (voornamelijk notebooks) waarin een Pentium M-chip, een Intel 855-chipset en een Intel Pro/Wireless 2100 draadloze netwerkkaart ingebouwd zijn. Deze componenten zijn geoptimaliseerd voor draadloze netwerken en gaan zuinig om met energie.
Logo van Intel Centrino.
Logo van Intel Centrino.

CF

  • Carry Flag
Alle processors kennen vlaggen die ze gebruiken om bepaalde beslissingen te kunnen nemen.

CHRP

  • Common Hardware Reference Platform
Een open architectuur rond de PowerPC-processor. Dit deel beschrijft onder meer de ordening van chips en de periferie. CHRP is, in tegenstelling tot het MacOS 8, een open specificatie, waardoor andere bedrijven daarvoor computers kunnen ontwerpen.

CISC

  • Complex Instruction Set Computer
Microprocessorarchitectuur waarbij complexe hardware-instructies gemaakt zijn. Deze instructies zijn sterk toegespitst op het probleem waarvoor de computer voor ontworpen is. Tegenhanger van CISC is RISC, wat als efficiënter wordt beschouwd. Het bekendste voorbeeld van CISC zijn de Intel's 80x86 processors.
Een Pentium processor.
Een Pentium processor.

Clock Tripling

Het intern verdrievoudigen van de kloksnelheid van een processor. De Blue Lightning processor van IBM is een 486 met deze techniek.
De opbouw van de Blue Lightning processor van IBM.
De opbouw van de Blue Lightning processor van IBM.

Clock-gates

Kan ongebruikte onderdelen van een processor uitschakelen, om zo extra energieverbruik te voorkomen. Bijvoorbeeld handig voor notebooks en laptops.

Clockspeed

  • Kloksnelheid
Bepaalt het aantal pulsen per seconde waarmee de processor wordt aangestuurd. De klok is een stukje kwartskristal dat met regelmatige tussenpozen een klein stroomstootje door de processor en andere pc-onderdelen leidt. De kloksnelheid wordt uitgedrukt in megahertz (MHz) en is een belangrijke maat voor de prestaties van een computer. Bij 10 MHz maakt een processor (8086) 10 miljoen stappen, hetgeen ongeveer 500.000 instructies zijn. Tegenwoordig is een kloksnelheid van meer dan 2,8 GHz gebruikelijk, oftewel meer dan 2.800.000.000 pulsen per seconde.

Clustermanager-software

Zorgt voor het verdelen van de taken over diverse beschikbare processors.

COAST

  • Cache On A Stick
Cache-geheugen dat op een uitbreidingskaart zit in plaats van op een chip.
Cache op een uitbreidingskaart ipv processor.
Cache op een uitbreidingskaart ipv processor.

Codesegment/datasegment

De x86 processors werken standaard met een geheugenindeling in segmenten; een segment is 64 KB groot. Een compleet geheugenadres bestaat uit een segment en een offset. Deze laatste is dan een aanwijzer binnen de 64 KB van het segment. De meeste programma's gebruiken gescheiden segmenten voor de data (variabelen) die binnen een programma gebruikt worden en de programma-instructies, de code. Deze worden dan respectievelijk het datasegment en het codesegment genoemd. Alleen bij COM-programma's vallen deze twee samen.

Control Unit

Een deel van de Execution Unit dat op zijn beurt weer deel uitmaakt van de processor. De Control Unit vertelt de andere elementen van de Execution Unit wat er met de instructie moet gebeuren en wanneer. Voor deze specifieke operatie stuurt de Control Unit een virtueel adres van het eerste getal dat opgeteld moet worden (en dat in het RAM opgeslagen is) naar de Protection Test Unit.

Cool 'n Quiet

Techniek van AMD voor het verminderen van de energieverbruik. Door het terugschakelen van de kloksnelheid wordt ook het energieverbruik verminderd. Bij Intel heet een soortgelijk techniek ESS (Enhanced Speed Step).

Copper spacer

  • Spacer
Door de geringe omvang van een core (kern) van een processor wordt de druk van de koeler op een zeer klein oppervlak verdeeld, hetgeen beschadiging van de CPU bij het monteren van een koellichaam tot gevolg kan hebben. Door het gebruik van een copper spacer, welke tussen de CPU en het koellichaam wordt geplaatst, wordt het oppervlak waarop de druk wordt uitgevoerd aanzienlijk vergroot en gaat hierdoor de beschadiging van de CPU core tegen.
Copper spacer voor een AMD Athlon XP processor.
Copper spacer voor een AMD Athlon XP processor.

Coprocessor

Hulpprocessor die het lastigste rekenwerk van de CPU overneemt. Werkt alleen met programma's die speciaal ontworpen zijn om van zijn diensten gebruik te maken (voornamelijk technische tekenpakketten en rekenprogramma's). In alle andere gevallen staat hij werkloos aan de kant, ook tijdens ingewikkelde berekeningen. Voor de doorsnee koper dus niet echt onmisbaar.

Coprocessor, numerieke

Processor voor het ontlasten van de hoofdprocessor. De coprocessor is ontwikkeld voor een snelle verwerking van complexe, wiskundige opdrachten.

Core frequency

Interne frequentie van de processor, tot stand gebracht door vermenigvuldiging van de FSB-frequentie.

Covington

De codenaam die Intel heeft gekozen voor een reeks microprocessors speciaal bedoeld voor goedkope computers - een markt die de grootste chipfabrikant ter wereld lange tijd over het hoofd heeft gezien. De Covington is gebaseerd op de architectuur van de Pentium. Of de nieuwe chip zijn naam daaraan dankt is niet duidelijk, maar Covington is de naam van één van de industriële centra van de Amerikaanse staat Kentucky.
Logo van Intel.
Logo van Intel.

CPE

  • Centrale Processor Eenheid
Processor met bijbehorende elektronica.

CPU

  • Central Processing Unit
  • CVE
  • Centrale Verwerkings Eenheid
In het Nederlands: Centrale VerwerkingsEenheid (CVE). Dat deel van de computer waarin rekenkundige bewerkingen en controles worden uitgevoerd; het onderdeel dat instructies interpreteert en uitvoert. CPU's die uit een enkele chip bestaan, microprocessors genoemd, hebben het ontstaan van de personal computer mogelijk gemaakt. Voorbeelden hiervan zijn de Pentium en Athlon. De CPU wordt op het moederbord geprikt. De bekendste leveranciers van processors zijn Intel, AMD, NEAT, Motorola, NEC, Cyrix en Chips & Technologie.

CPU Core

  • CPU kern
  • Processor kern
Het belangrijkste deel van de processor. De core is meestal niet groter dan een centimeter. In de core worden alle berekeningen en opdrachten uitgevoerd.
Het donkere gedeelte is de cpu core.
Het donkere gedeelte is de cpu core.

CPU overvoltage

Een jumper op het moederbord die het mogelijk maakt om het voltage van de CPU te vergroten.

CRISC

  • Complex/Reduced Instruction Set Computer
Samenvoeging van CISC en RISC. De huidige processors groeien steeds meer naar elkaar toe, waardoor het verschil tussen CISC en RISC enigszins aan het verdwijnen is.

CRISP

  • Complex Reduced Instruction Set Processor
Mengvorm van CISC en RISC.

Crusoe

Processor van Transmeta voor mobiele computers. Energiezuinig.

CS

  • Codesegment
De x86 processors werken met een geheugenindeling in segmenten. Een segment is 64 KB groot. Een compleet geheugenadres bestaat uit een segment en een offset. Deze laatste is dan een aanwijzer binnen de 64 KB van het segment. De meeste programma's gebruiken gescheiden segmenten voor de data (variabelen) die binnen een programma gebruikt worden, en de programma-instructies (de code). Deze worden dan respectievelijk het datasegment en het codesegment genoemd. Alleen bij COM-programma's vallen deze twee samen.

CS

  • Code Segment
Alle processors kennen vlaggen die ze gebruiken om bepaalde beslissingen te kunnen nemen.

CU

  • Control Unit
  • Besturingseenheid
Een deel van een processor of van een CPU. De CU stuurt de ALU, registers en andere componenten aan.

CVE

  • Centrale Verwerkings Eenheid
  • Microprocessor
  • CPU
In het Engels: Central Processing Unit (CPU). Dat deel van de computer waarin rekenkundige bewerkingen en controles worden uitgevoerd; het onderdeel dat instructies interpreteert en uitvoert. CVE's die uit een enkele chip bestaan, microprocessors genoemd, hebben het ontstaan van de personal computer mogelijk gemaakt. Voorbeelden hiervan zijn de 80286, 80386, 80486 en Pentium. De CVE bevindt zich op het moederbord. De bekendste leveranciers van processors zijn Intel, AMD, NEAT, Motorola, NEC, Cyrix en Chips & Technologie.
Voorbeeld van een AMD processor.
Voorbeeld van een AMD processor.
Voorbeeld van een Intel processor.
Voorbeeld van een Intel processor.

Cx486SLC

Een verouderd type processor die compatible is met de 80486SX en pin-compatible is met de 80386SX. Het is een 486 zonder coprocessor, zonder cache memory en maar 1 bits breed aan de buitenkant. Een echte 386SX dus, vandaar die pincompatibiliteit. Hij heeft echter de complete instructieset van een 486 en daarom mag het ook een 486 heten.

Cycle

  • Klokslag
Als een processor op 400 MHz werkt zijn er 400.000.000 cycli per seconde.

Cyrix

Een Amerikaanse chip-fabrikant. Cyrix was met name bekend van de 80x87-compatibele coprossesors. Moederbedrijf NSC (National Semiconductor) heeft Cyrix verkocht aan Via Tech, bekend als chipsetmaker voor x86-processors.
Chip van VIA-Cyrix.
Chip van VIA-Cyrix.